H εκπαίδευση του
13χρονου Αλέξανδρου
από τον Αριστοτέλη
ξεκίνησε το 343 π.χ.x. στο Βασιλικό Γυμνάσιο της Μίεζας (κοντά στη σημερινή Νάουσα). Εκεί, στο ειδυλλιακό Άλσος των Νυμφών, ο κορυφαίος φιλόσοφος διαμόρφωσε για περίπου τρία χρόνια τη σκέψη του μελλοντικού στρατηλάτη και των υπόλοιπων νεαρών Μακεδόνων ευγενών (όπως ο Ηφαιστίωνας και ο Πτολεμαίος).
Οι συζητήσεις και τα μαθήματά τους δεν γίνονταν σε στεγνές αίθουσες, αλλά συχνά κατά τη διάρκεια περιπάτων (περιπατητική μέθοδος), καλύπτοντας ένα τεράστιο εύρος θεμάτων
- Αριστοτέλης δίδαξε στον Αλέξανδρο ότι η αρετή βρίσκεται στη μεσότητα ανάμεσα στα δύο άκρα (π.χ. η ανδρεία είναι το μέσο ανάμεσα στη δειλία και το θράσος).
- Η δίκαιη διακυβέρνηση: Συζητούσαν για τη δομή των πολιτευμάτων. Ο Αριστοτέλης τόνιζε ότι ένας ηγεμόνας πρέπει να κερδίζει την αφοσίωση των πολιτών μέσω της δικαιοσύνης και της ηθικής ανωτερότητας, και όχι μέσω του τρόμου.
2. Ομηρικά Έπη και Ποίηση
- Η «Διορθωμένη Ιλιάδα»: Ο Αριστοτέλης επιμελήθηκε προσωπικά ένα αντίγραφο της Ιλιάδας για τον Αλέξανδρο (γνωστό ως «εκ του νάρθηκος»).
- Το πρότυπο του Αχιλλέα: Μέσα από αναλύσεις, ο Αλέξανδρος ταυτίστηκε με τον Αχιλλέα (από την πλευρά της μητέρας του), υιοθετώντας το ιδανικό της ηρωικής δόξας και της αριστείας.
3. Ρητορική, Λογική και «Εριστική» Διαλεκτική
- Εντοπισμός σοφισμάτων: Ο φιλόσοφος εκπαίδευσε τον μαθητή του στο πώς να αναγνωρίζει τα λογικά σφάλματα και πώς να δομεί αδιαπέραστα επιχειρήματα.
- Η εριστική μέθοδος: Μέσα από υποθετικούς διαλόγους και αντιλογίες, ο Αλέξανδρος έμαθε να σκέφτεται γρήγορα, να αμύνεται λεκτικά και να πείθει τα πλήθη, μια δεξιότητα καθοριστική για τη μετέπειτα πολιτική του πορεία. Φυσικές Επιστήμες, Ιατρική και Γεωγραφία
- Παρατήρηση της Φύσης: Ο Αριστοτέλης εμφύσησε στον Αλέξανδρο την αγάπη για τη βοτανολογία, τη ζωολογία και τη γεωγραφία. Αυτό εξηγεί γιατί κατά την εκστρατεία του στην Ασία, ο Αλέξανδρος είχε μαζί του επιστήμονες που κατέγραφαν άγνωστα είδη και έστελναν δείγματα πίσω στον δάσκαλό του.
- Ιατρικές γνώσεις: Ο Αλέξανδρος διδάχθηκε τη θεωρία της ιατρικής σε τέτοιο βαθμό που, σύμφωνα με τον Πλούταρχο, συχνά συνταγογραφούσε θεραπείες ή φάρμακα για τους άρρωστους φίλους του.
Το ιστορικό παράδοξο και η ρήξη
