Η έλευση της Αντίκλειας

 

Η έλευση της

Ο Οδυσσέας 

Αντίκλειας

ταξιδεύει στα πέρατα του Ωκεανού, σκάβει λάκκο και κάνει θυσία σύμφωνα με τις οδηγίες της Κίρκης για να μιλήσει στον μάντη Τειρεσία. Μετά τον Τειρεσία, βλέπει πλήθος ψυχών και ανάμεσά τους τη μητέρα του, την οποία είχε αφήσει ζωντανή στην Ιθάκη. 

Η συγκινητική στιγμή:

Στην αρχή δεν την αφήνει να πλησιάσει στο αίμα, περιμένοντας να μιλήσει πρώτα στον Τειρεσία. Αργότερα, μαθαίνει από την ίδια ότι πέθανε από τη μεγάλη λύπη και τον καημό της για την παρατεταμένη απουσία του στον Τρωικό Πόλεμο. 

Η προσπάθεια αγκαλιάς: Ο Οδυσσέας προσπαθεί τρεις φορές  Και τις τρεις φορές η Αντίκλεια γλιστράει μέσα από τα χέρια του σαν σκιά (σκιά) ή όνειρο. Αυτό προκαλεί στον Οδυσσέα ακόμη μεγαλύτερο, διαπεραστικό πόνο στην καρδιά (κρυερόν δέος).να αγκαλιάσει την ψυχή της μητέρας του, αλλά εκείνη γλιστράει από τα χέρια του σαν σκιά ή όνειρο, καθώς οι νεκροί δεν έχουν πλέον σάρκα και οστά.

 Η Αντίκλεια τον προσφωνεί με απέραντη αγάπη («παιδί μου κακορίζικο απ᾽ όλους τους ανθρώπους»). Του ξεκαθαρίζει αμέσως ότι η Περσεφόνη δεν τον εξαπατά για να τον πληγώσει.

 Του εξηγεί ότι αυτή που βιώνει είναι η κοινή μοίρα όλων των ανθρώπων όταν πεθαίνουν.

Η Αντίκλεια κλείνει τα λόγια της με μια

Νοσταλγία. Η ιστορία της λέξης

 

Η λέξη

νοσταλγία γεννήθηκε νεότερη από τη συγχώνευση του αρχαίου νόστου και του άλγους, περνώντας από την ιατρική διάγνωση στο σημερινό συναίσθημα.

Ο Αρχαίος Νόστος

Ο νόστος είναι αρχαία ελληνική λέξη που σημαίνει την επιστροφή και τον γυρισμό στην πατρίδα.
Στην ομηρική εποχή, όπως στην Οδύσσεια, συμβόλιζε την ιερή και σωτήρια επάνοδο από τους κινδύνους του πολέμου και της θάλασσας.
Από την ίδια ρίζα προήλθε το «νόστιμον ἦμαρ» (η ημέρα της επιστροφής) και αργότερα η λέξη νόστιμος.

Η Γέννηση της Νοσταλγίας

Η νοσταλγία δεν είναι αρχαία ελληνική λέξη, παρότι φτιάχτηκε από ελληνικά συνθετικά.
Επινοήθηκε στα τέλη του 17ου αιώνα (το 1678 ή 1688) από Ελβετούς ιατρούς (όπως τον Johannes Hofer) συνδυάζοντας το νόστος και το άλγος (τον πόνο). 
Αρχικά χρησιμοποιήθηκε ως

Ο σωματοφύλακας του Μ. Άλέξανδρου

 

Οι δύο  διάσημοι σκύλοι της αρχαιότητας, ο Άργος του Όδυσσέα και ο Περίτας 

του Μ. Αλέξανδρου

στην ιστορία, 

μοιράζονται πολλά κοινά στοιχεία που αναδεικνύουν τη σχέση του ανθρώπου με τον σκύλο.

Τα κοινά τους στοιχεία

• Απόλυτη Πίστη: Και οι δύο σκύλοι αποτελούν τα κορυφαία σύμβολα αφοσίωσης της αρχαιότητας, μένοντας πιστοί στους αφέντες τους μέχρι το τέλος της ζωής τους.
• Ισχυρός Δεσμός: Συνδέθηκαν με τις δύο πιο εμβληματικές προσωπικότητες του ελληνικού κόσμου – ο Άργος με τον βασιλιά της Ιθάκης και ο Περίτας με τον βασιλιά της Μακεδονίας.
• Τραγικό Τέλος: Και οι δύο πέθαναν αμέσως μετά την τελευταία τους προσφορά προς τον αφέντη τους (ο Άργος μόλις αναγνώρισε τον Οδυσσέα, ο Περίτας αφού έσωσε τον Αλέξανδρο).
• Υπέρβαση Χρόνου: Το όνομά τους έμεινε στην ιστορία για αιώνες, αποδεικνύοντας ότι η αγάπη για τα ζώα ήταν εξίσου ισχυρή στην αρχαιότητα όσο και σήμερα.
• Αιώνια Τιμή:

Μέγας Άλέξανδρος. Η ΠΡΟΦΗΤΕΙΑ

 

Ο Κάλανος

 

(πραγματικό όνομα Σφίνης) ήταν Ινδός βραχμάνος γυμνοσοφιστής από τα Τάξιλα, ο οποίος συνόδευσε τον Μέγα Αλέξανδρο στην επιστροφή του από την Ινδία. 

Το όνομά του προήλθε από την ινδική λέξη «kalyana» (που σημαίνει υγεία/ευτυχία), με την οποία χαιρετούσε τους Έλληνες. 

Τα κυριότερα σημεία της σχέσης τους περιλαμβάνουν:

• Η Γνωριμία: Ο Αλέξανδρος εντυπωσιάστηκε από τον ασκητισμό και τη σοφία των γυμνοσοφιστών. Ο Κάλανος δέχτηκε να τον ακολουθήσει, λειτουργώντας ως σύμβουλος και δάσκαλός του στην συνέχεια, ο Κάλανος αρρώστησε βαριά, ζήτησε να πεθάνει πάνω σε μια νεκρική πυρά.
• 
  
  

   Μόλις άναψε η φωτιά, 

• ο Αλέξανδρος διέταξε να αποδοθούν οι ανώτατες στρατιωτικές τιμές. Οι σάλπιγγες αντήχησαν, οι στρατιώτες ύψωσαν τις ασπίδες τους βγάζοντας την πολεμική ιαχή, και οι ελέφαντες σάλπισαν ταυτόχρονα, δημιουργώντας μια υποβλητική ατμόσφαιρα.
• Η Αυτοπυρπόληση: Το 323 π.x.x, στα Σούσα, ο Κάλανος αρρώστησε βαριά. Μην αντέχοντας τη σωματική παρακμή, ζήτησε να πεθάνει πάνω σε μια νεκρική πυρά. Παρέμεινε ακίνητος και αμίλητος μέσα στις φλόγες, εντυπωσιάζοντας όλο το μακεδονικό στράτευμα. Η στιγμή της αυτοπυρπόλησης σφράγισε τη σχέση τους. Ο Σφίνης αποχαιρέτησε και μοίρασε δώρα σε όλους τους Μακεδόνες αξιωματικούς, αλλά αρνήθηκε να αποχαιρετήσει τον Αλέξανδρο. Του είπε μόνο τη  φράση:

Μιά βόλτα στον παράδεισο

 ,

Το Παλάτι του Ελιζέ (Palais de l'Élysée)

και τα Ηλύσια Πεδία (Champs-Élysées) συνδέονται άμεσα, τόσο γεωγραφικά όσο και ιστορικά, αποτελώντας την «καρδιά» της πολιτικής και κοσμικής ζωής της Γαλλίας στο 8ο διαμέρισμα του Παρισιού. 

Το παλάτι χτίστηκε

 

το 1722, αλλά πήρε το όνομα Élysée το 1787 από την κοντινή λεωφόρο των Ηλυσίων Πεδίων, η οποία είχε ήδη ονομαστεί έτσι από τον παράδεισο των αρχαίων Ελλήνων.

 Κατά

ΒΟΥKEΦΑΛΑΣ ο αήττητος συμπολεμιστής του Μ. Αλέξανδρου

 Ο Αήττητος Συμπολεμιστής: Επειδή δεν έχασε ποτέ σε μάχη και δεν δέχτηκε ποτέ άλλον αναβάτη.

«Βίοι Παράλληλοι: Αλέξανδρος»

(Κεφάλαιο 44-45)

  Οι ιστορικοί υπολογίζουν ότι η συνολική διαδρομή που διήνυσε ο στρατός του Αλεξάνδρου από την Πέλλα της Μακεδονίας, μέσω Αιγύπτου και Περσίας, μέχρι τον ποταμό Υδάσπη στην Ινδία (όπου πέθανε το άλογο), ήταν περίπου 35.000 χιλιόμετρα Σε αυτά τα χιλιόμετρα πρέπει να προστεθούν και οι αποστάσεις που έκανε ο Βουκεφάλας κατά τα νεανικά χρόνια του Αλεξάνδρου, στις εκστρατείες του στη Θράκη, την Ιλλυρία και τη μάχη της Χαιρώνειας

Ο Βουκεφάλας

αιχμαλωτίστηκε/απαγάγηκε προσωρινά μία φορά κατά τη διάρκεια της εκστρατείας του Μεγάλου Αλεξάνδρου στην Ασία. 

• Το γεγονός: Στην περιοχή της Υρκανίας, διάφοροι ντόπιοι ληστές ή αντίπαλοι άρπαξαν τον Βουκεφάλα ενώ ο Αλέξανδρος απουσίαζε ή σε μια στιγμή αναταραχής.
• Η άμεση επιστροφή του Βουκεφάλα έσωσε την περιοχή, καθώς ο Αλέξανδρος ήταν διατεθειμένος να ξεκινήσει κανονικό πόλεμο για το άλογό του.
• Ο φόβος: Οι απαγωγείς (οι Μάρδοι της Υρκανίας) συνειδητοποίησαν ότι η πράξη τους θα οδηγούσε σε γενική σφαγή και ισοπέδωση των χωριών τους.
• Η παράδοση: Δεν επέστρεψαν απλώς το άλογο, αλλά

Το μίνι στην αρχαία Έλλάδα

 

Οι

φαινομηρίδες 

 ήταν οι αρχαίες Σπαρτιάτισσες, οι οποίες ονομάστηκαν έτσι επειδή φορούσαν έναν ιδιόμορφο, κοντό ή ανοιχτό στα πλάγια πέπλο που άφηνε τους μηρούς τους ακάλυπτους. 

Η λέξη προέρχεται από το ρήμα φαίνω (δείχνω, αποκαλύπτω)
και το ουσιαστικό μηρός. 

Κοινωνικό και Ιστορικό Πλαίσιο

• Ενδυμασία: Σε αντίθεση με τις γυναίκες άλλων ελληνικών πόλεων (όπως η Αθήνα), οι οποίες ήταν αυστηρά καλυμμένες, οι Σπαρτιάτισσες ντύνονταν με αθλητικό και ελεύθερο πνεύμα. 
• Σκοπός: Ο σπαρτιατικός νόμος ήθελε τις γυναίκες δυνατές, γυμνασμένες και υγιείς, ώστε να γεννούν εύρωστους πολεμιστές. Η ενδυμασία αυτή διευκόλυνε την άσκηση, το τρέξιμο και την πάλη.
• Αντίδραση άλλων Ελλήνων: Η πρακτική αυτή προκαλούσε συχνά τον σχολιασμό ή τον θαυμασμό των υπολοίπων Ελλήνων.
  
  Βασικές Διαφορές και Ομοιότητες
• Σχεδιασμός: Ο σπαρτιατικός πέπλος ήταν μακρύ ύφασμα με ανοιχτό σκίσιμο στο πλάι που αποκάλυπτε το πόδι στην κίνηση. Το σύγχρονο μίνι είναι εξ ορισμού κοντό σε μήκος (πάνω από το γόνατο).
• Σκοπός:

Μ. ΆΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑ

H εκπαίδευση του

13χρονου Αλέξανδρου 

 από τον Αριστοτέλη

ξεκίνησε το 343 π.χ.x. στο Βασιλικό Γυμνάσιο της Μίεζας (κοντά στη σημερινή Νάουσα). Εκεί, στο ειδυλλιακό Άλσος των Νυμφών, ο κορυφαίος φιλόσοφος διαμόρφωσε για περίπου τρία χρόνια τη σκέψη του μελλοντικού στρατηλάτη και των υπόλοιπων νεαρών Μακεδόνων ευγενών (όπως ο Ηφαιστίωνας και ο Πτολεμαίος). 

Οι συζητήσεις και τα μαθήματά τους δεν γίνονταν σε στεγνές αίθουσες, αλλά συχνά κατά τη διάρκεια περιπάτων (περιπατητική μέθοδος), καλύπτοντας ένα τεράστιο εύρος θεμάτων

• Αριστοτέλης δίδαξε στον Αλέξανδρο ότι η αρετή βρίσκεται στη μεσότητα ανάμεσα στα δύο άκρα (π.χ. η ανδρεία είναι το μέσο ανάμεσα στη δειλία και το θράσος). 
• Η δίκαιη διακυβέρνηση: Συζητούσαν για τη δομή των πολιτευμάτων. Ο Αριστοτέλης τόνιζε ότι ένας ηγεμόνας πρέπει να κερδίζει την αφοσίωση των πολιτών μέσω της δικαιοσύνης και της ηθικής ανωτερότητας, και όχι μέσω του τρόμου. 

2. Ομηρικά Έπη και Ποίηση

• Η «Διορθωμένη Ιλιάδα»: Ο Αριστοτέλης επιμελήθηκε προσωπικά ένα αντίγραφο της Ιλιάδας για τον Αλέξανδρο (γνωστό ως «εκ του νάρθηκος»).
• Το πρότυπο του Αχιλλέα: Μέσα από αναλύσεις, ο Αλέξανδρος ταυτίστηκε με τον Αχιλλέα (από την πλευρά της μητέρας του), υιοθετώντας το ιδανικό της ηρωικής δόξας και της αριστείας. 

3. Ρητορική, Λογική και «Εριστική» Διαλεκτική

• Εντοπισμός σοφισμάτων: Ο φιλόσοφος εκπαίδευσε τον μαθητή του στο πώς να αναγνωρίζει τα λογικά σφάλματα και πώς να δομεί αδιαπέραστα επιχειρήματα. 
• Η εριστική μέθοδος: Μέσα από υποθετικούς διαλόγους και αντιλογίες, ο Αλέξανδρος έμαθε να σκέφτεται γρήγορα, να αμύνεται λεκτικά και να πείθει τα πλήθη, μια δεξιότητα καθοριστική για τη μετέπειτα πολιτική του πορεία
  
  . Φυσικές Επιστήμες, Ιατρική και Γεωγραφία
• Παρατήρηση της Φύσης: Ο Αριστοτέλης εμφύσησε στον Αλέξανδρο την αγάπη για τη βοτανολογία, τη ζωολογία και τη γεωγραφία. Αυτό εξηγεί γιατί κατά την εκστρατεία του στην Ασία, ο Αλέξανδρος είχε μαζί του επιστήμονες που κατέγραφαν άγνωστα είδη και έστελναν δείγματα πίσω στον δάσκαλό του.
• Ιατρικές γνώσεις: Ο Αλέξανδρος διδάχθηκε τη θεωρία της ιατρικής σε τέτοιο βαθμό που, σύμφωνα με τον Πλούταρχο, συχνά συνταγογραφούσε θεραπείες ή φάρμακα για τους άρρωστους φίλους του.

Το ιστορικό παράδοξο και η ρήξη