Οι φάλαινες, ο Ώνάσης, το Ίράν, Χούθι και οι Lloyd's του Λονδίνου

 

Η ιστορία αυτή

αποτελεί ένα από τα πιο διάσημα και ευφυή επιχειρηματικά «κόλπα» του Ωνάση:

• Το χρονικό (1954): Ο Ωνάσης είχε δημιουργήσει έναν τεράστιο φαλαινοθηρικό στόλο (με ναυαρχίδα το Olympic Challenger). Τον Νοέμβριο του 1954, η κυβέρνηση του Περού κατηγόρησε τον στόλο του για παράνομη αλιεία εντός των 200 ναυτικών μιλίων από τις ακτές της και έστειλε πολεμικά πλοία και αεροσκάφη που βομβάρδισαν και συνέλαβαν τα πλοία του.
• Η ρήτρα-κλειδί: Ο Ωνάσης είχε προνοήσει να ασφαλίσει τον στόλο του στους Lloyd's του Λονδίνου. Είχε μάλιστα συμπεριλάβει ειδικούς, εξαιρετικά ασυνήθιστους όρους ( clauses ) που κάλυπταν κινδύνους πολεμικής επίθεσης, κατάσχεσης από ξένη κυβέρνηση, καθώς και αποζημίωση για κάθε ημέρα που τα πλοία θα παρέμεναν καθηλωμένα. 
• Το κέρδος μέσα στην καταστροφή: Το Περού επέβαλε τελικά πρόστιμο περίπου 3 εκατομμυρίων δολαρίων για να απελευθερώσει τα πλοία. Το πρόστιμο αυτό πληρώθηκε εξ ολοκλήρου από τους Lloyd's. Επιπλέον, ο Ωνάσης εισέπραξε από την ασφάλεια τεράστιες αποζημιώσεις (περίπου 15 εκατομμύρια δολάρια) για τις ζημιές και την καθυστέρηση του στόλου, ενώ λίγο μετά πούλησε τα πλοία στους Ιάπωνες, βγαίνοντας τελικά με μυθικά κέρδη από μια κατάσταση που θα είχε καταστρέψει οποιονδήποτε άλλον εφοπλιστή.

Η αντίδραση των ΗΠΑ και του μεγάλου του ανταγωνιστή, Σταύρου Νιάρχου, κατά την περίοδο της φαλαινοθηρικής δραστηριότητας του Ωνάση δεν ήταν απλά εμπορική, αλλά εξελίχθηκε σε έναν ανελέητο υπόγειο πόλεμο με τη συμμετοχή των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών (CIA και FBI). 

Η φαλαινοθηρία ήταν η αφορμή, αλλά η πραγματική αιτία της οργής τους ήταν το πετρέλαιο.

1. Η «Συμφωνία της Τζέντα» που άλλαξε τις ισορροπίες

Στις αρχές του 1954, ο Ωνάσης υπέγραψε μια μυθική συμφωνία με τον βασιλιά της Σαουδικής Αραβίας. Η συμφωνία αυτή του έδινε το μονοπώλιο της μεταφοράς του σαουδαραβικού πετρελαίου με τα δικά του δεξαμενόπλοια.

Αυτό προκάλεσε πανικό:

• Στις ΗΠΑ: Οι αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες (που ήλεγχαν την κοινοπραξία ARAMCO) είδαν τα συμφέροντά τους να απειλούνται άμεσα.
• Στον Σταύρο Νιάρχο: Ο Νιάρχος είδε τον αιώνιο εχθρό του να μετατρέπεται στον απόλυτο κυρίαρχο των θαλασσών. 

2. Η συμμαχία Νιάρχου και CIA

Για να εξοντώσουν οικονομικά τον Ωνάση, οι Αμερικανοί και ο Νιάρχος ένωσαν τις δυνάμεις τους: 

Γιατί ο Ιωάννης Μεταξάς δεν είπε ΌΧΙ.

 

Η άποψη ότι ο Ιωάννης Μεταξάς «ποτέ δεν είπε

το ΟΧΙ» βασίζεται σε μια  

👉ιστορική και κυριολεκτική πραγματικότητα👈 της διπλωματίας, καθώς η απάντησή του στον Ιταλό πρέσβη δεν περιείχε τη συγκεκριμένη ελληνική λέξη.

Στην πραγματικότητα, το περιεχόμενο και η ουσία της στάσης του αναλύονται στα εξής επίπεδα:

1. Η πραγματική φράση στα Γαλλικά

Όταν ο Ιταλός πρέσβης Εμανουέλε Γκράτσι επισκέφθηκε τον Μεταξά στις 3:00 το πρωί της 28ης Οκτωβρίου 1940 παραδίδοντάς του το τελεσίγραφο, ο Έλληνας δικτάτορας δεν απάντησε με τη λέξη «Όχι». Χρησιμοποίησε τη γαλλική γλώσσα, η οποία ήταν τότε η επίσημη γλώσσα της διπλωματίας, και είπε την ιστορική φράση: «Alors, c'est la guerre» («Λοιπόν, αυτό σημαίνει πόλεμος»). Η φράση αυτή αποτελούσε την άμεση και ξεκάθαρη απόρριψη των ιταλικών αξιώσεων, αναγνωρίζοντας ότι η μόνη εναλλακτική ήταν η ένοπλη σύγκρουση. 

2. Πώς καθιερώθηκε η λέξη «ΟΧΙ»;

Η μονολεκτική απάντηση «ΟΧΙ» δεν ειπώθηκε πίσω από τις κλειστές πόρτες εκείνο το βράδυ, αλλά διαμορφώθηκε και παγιώθηκε από τον ελληνικό τύπο και το λαϊκό αίσθημα τις επόμενες ημέρες. 

• Οι εφημερίδες της εποχής χρησιμοποίησαν τη λέξη «ΟΧΙ» στους πηχυαίους τίτλους τους για να συμπυκνώσουν με τρόπο απόλυτο, λακωνικό και εκκωφαντικό την άρνηση της Ελλάδας να παραδοθεί.
• Ο ελληνικός λαός υιοθέτησε αμέσως τη λέξη αυτή, μετατρέποντάς την σε εθνικό σύνθημα κατά τις αυθόρμητες διαδηλώσεις στους δρόμους της Αθήνας. 

3. Το πολιτικό και γεωστρατηγικό υπόβαθρο

Ο Έλληνας TOP GUN

 

Ο Μαρκόπολος

ως ο👉 "Top Gun" (Κορυφαίος Πιλότος) των Whistleblowers

Στην οικονομική ορολογία των ΗΠΑ, ο όρος "Top Gun" χρησιμοποιείται μεταφορικά για να περιγράψει κάποιον που είναι ο απόλυτος μετρ, ο πιο ικανός και ο πιο «φονικός» στον τομέα του. Μετά την επιτυχή αποκάλυψη της απάτης του Μάντοφ, ο Μαρκόπολος απέκτησε τη φήμη του κορυφαίου «κυνηγού οικονομικών απατών» (Top Gun financial bounty hunter). 

Όταν λοιπόν τον Αύγουστο του 2019 εξαπέλυσε την επίθεση κατά της General Electric με την έκθεση των 175 σελίδων (κατηγορώντας την για απάτη 38 δισεκατομμυρίων), τα οικονομικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν την είδηση τονίζοντας ότι η GE δεν δέχεται επίθεση από έναν τυχαίο αναλυτή, αλλά από τον "Top Gun" των πληροφοριοδοτών, γεγονός που έκανε την αγορά να πανικοβληθεί και τη μετοχή της εταιρείας να κατακρημνιστεί κατά 11% σε μία ημέρα.

 Το βιβλίο «Κανείς δεν ήθελε ν' ακούσει: Ένα αληθινό οικονομικό θρίλερ» του Χάρι Μαρκοπόουλους (Harry Markopolos) είναι μια αυτοβιογραφική και ερευνητική καταγραφή για το πώς ο ίδιος και η ομάδα του ανακάλυψαν το τεράστιο σκέλος της πυραμίδας Ponzi του Μπέρνι Μάντοφ, αξίας 65 δισεκατομμυρίων δολαρίων, σχεδόν μία δεκαετία πριν καταρρεύσει, αλλά αγνοήθηκαν συστηματικά από τις ρυθμιστικές αρχές.

• Όταν επιτέθηκε στην GE, δεν έκανε μια απλή λογιστική παρατήρηση· λειτούργησε σαν πιλότος μαχητικού που εκτοξεύει πύραυλο.
• Δήλωσε δημόσια στις συνεντεύξεις του: "I think I have a few smoking guns" (Πιστεύω ότι κρατώ μερικά ακράδαντα στοιχεία/όπλα που καπνίζουν).
• Ονόμασε την υπόθεση "GEnron", επιδιώκοντας το απόλυτο επικοινωνιακό πλήγμα για να αναγκάσει τις αρχές να τον ακούσουν, υιοθετώντας μια γεμάτη αυτοπεποίθηση "Top Gun" συμπεριφορά. 

Η κατάληξη της «αερομαχίας» με την GE

Η "ανάσταση" του Πρωταγόρα

 H σκέψη του έφτασε σε εμάς αποκλειστικά μέσα από σπαράγματα

(αποσπάσματα).

 Το πρώτοσπάραγμα  απόσπασμα του Πρωταγόρα (η λεγόμενη πρόταση Homo mensura ή «πρόταση ανθρώπινου μέτρου») προέρχεται από το χαμένο έργο του «Ἀλήθεια ἢ Καταβάλλοντες».

 Το έργο «Ἀλήθεια ἢ Καταβάλλοντες» (εννοείται λόγοι) είναι το πιο διάσημο σύγγραμμα του μεγάλου σοφιστή Πρωταγόρα του Αβδηρίτη.

Στην εισαγωγή αυτού ακριβώς του έργου αναφερόταν η πασίγνωστη, εμβληματική φράση του Πρωταγόρα που έθεσε τα θεμέλια του φιλοσοφικού σχετικισμού: 

«Πάντων χρημάτων μέτρον ἐστὶν ἄνθρωπος, τῶν μὲν ὄντων ὡς ἔστιν, τῶν δὲ μὴ ὄντων ὡς οὐκ ἔστιν».
(Για όλα τα πράγματα κριτήριο είναι ο άνθρωπος· για όσα υπάρχουν, ότι υπάρχουν, και για όσα δεν υπάρχουν, ότι δεν υπάρχουν). 

Στο πεδίο της αρχαιολογίας και της παπυρολογίας/κλασικής φιλολογίας, η λέξη σπάραγμα-fragment χρησιμοποιείται για να περιγράψει ένα μικρό, διασωθέν κομμάτι παπύρου, περγαμηνής ή επιγραφής που περιέχει τμήμα ενός αρχαίου κειμένου.

Όσον αφορά τον φιλόσοφο Πρωταγόρα, επειδή

Με τον Ζαρατούστρα στο «πρώτο» Βραβείο Νόμπελ και εναντίον του Ροκφέλερ

 

Η ιδέα των βραβείων  Νόμπελ δεν ήταν εντελώς παρθενογένεση του Άλφρεντ, αλλά αντιγραφή μιας ιδέας που είχε ήδη εφαρμοστεί στο Μπακού.

Όταν πέθανε ο Λούντβιχ το 1888, η εταιρεία Branobel και η Αυτοκρατορική Ρωσσική Τεχνική Εταιρεία θεσμικότευσαν το «Βραβείο Λούντβιχ Νόμπελ».

 Ήταν ένα χρηματικό έπαθλο και ένα χρυσό μετάλλιο που απονεμόταν σε επιστήμονες για καινοτομίες στη βιομηχανία του πετρελαίου. Αυτό το μοντέλο ενέπνευσε τον Άλφρεντ να δημιουργήσει τα δικά του, διευρυμένα παγκόσμια βραβεία λίγα χρόνια αργότερα.

Δίχως τα κέρδη από το πετρέλαιο της Κασπίας και την τεχνολογική επανάσταση που ξεκίνησε με πλοία όπως το «Zoroaster», το Ίδρυμα Νόμπελ δεν θα είχε ούτε τα οικονομικά κεφάλαια, αλλά ίσως ούτε και την έμπνευση για να υπάρξει.

Η Branobel ιδρύθηκε επειδή μια αναζήτηση για ξύλο όπλων μετατράπηκε σε ένα συναρπαστικό μηχανολογικό στοίχημα για το πώς μπορεί να δαμαστεί, να μεταφερθεί και να πωληθεί το πετρέλαιο με τον πιο σύγχρονο και οικονομικό τρόπο,

Το «Zoroaster» (Ζαρατούστρας), έμεινε στην ιστορία ως το πρώτο πετρελαιοφόρο (τανκερ) στον κόσμο. 

Το πρωτοποριακό αυτό σκάφος ναυπηγήθηκε το 1877-1878 στη Σουηδία μετά από παραγγελία των αδελφών Νόμπελ (Ludvig και Robert Nobel) για την εταιρεία τους Branobel.

Πρωταγόρας: ένα από τα πιο συναρπαστικά κεφάλαια της αρχαίας ελληνικής γραμματείας

 

Η αποτίμηση του χαμένου συγγράμματος «Περί θεών» του Πρωταγόρα αποτελεί ένα από τα

πιο συναρπαστικά κεφάλαια της αρχαίας ελληνικής γραμματείας, καθώς εισάγει για πρώτη φορά στην ιστορία

της δυτικής σκέψης τον συστηματικό αγνωστικισμό. 

Η περίφημη εναρκτήρια φράση του έργου, η οποία διασώθηκε από μεταγενέστερους συγγραφείς, αναφέρει:

«Περὶ μὲν θεῶν οὐκ ἔχω εἰδέναι, οὔθ' ὡς εἰσὶν οὔθ' ὡς οὐκ εἰσὶν οὔθ' ὁποῖοί τινες ἰδέαν· πολλὰ γὰρ τὰ κωλύοντα εἰδέναι ἥ τ' ἀδηλότης καὶ βραχὺς ὢν ὁ βίος τοῦ ἀνθρώπου.»
(Για τους θεούς δεν μπορώ να ξέρω ούτε αν υπάρχουν ούτε αν δεν υπάρχουν, ούτε τι λογής είναι στην όψη· διότι πολλά είναι τα εμπόδια που με αποτρέπουν από το να γνωρίζω, με κυριότερα το σκοτεινό του ζητήματος και τη συντομία της ανθρώπινης ζωής). 

Η Φιλοσοφική Αποτίμηση

Η σύγχρονη και η αρχαία φιλοσοφική έρευνα προσεγγίζουν τη θέση αυτή μέσα από τρεις βασικούς άξονες:

1. Γνωσιολογικός Αγνωστικισμός (Όχι Αθεΐα): Αν και στην αρχαιότητα ο Πρωταγόρας κατηγορήθηκε ως «άθεος», η δήλωσή του δεν είναι οντολογική (δεν αρνείται την ύπαρξη των θεών), αλλά καθαρά γνωσιολογική. Χρησιμοποιεί το ρήμα εἰδέναι (γνωρίζω με βεβαιότητα και αποδείξεις). Επισημαίνει δηλαδή τα όρια της ανθρώπινης λογικής και των αισθήσεων, θέτοντας το θείο εκτός του πεδίου της έγκυρης επιστημονικής γνώσης. 
2. Σύνδεση με το «Πάντων χρημάτων μέτρον ἄνθρωπος»: Η θέση του για τους θεούς απορρέει οργανικά από τη σχετικοκρατία του (ρελατιβισμός). Εφόσον ο άνθρωπος είναι το μέτρο όλων των πραγμάτων, η αντικειμενική αλήθεια για οντότητες που ξεπερνούν την ανθρώπινη εμπειρία είναι ανέφικτη. 
3. Ο Κοινωνικός και Χρηστικός Ρόλος της Θρησκείας: Αν και αγνωστικιστής, ο Πρωταγόρας δεν απέρριπτε τη θρησκευτική λατρεία. Στον «Μύθο του Πρωταγόρα» (στον ομώνυμο πλατωνικό διάλογο), παρουσιάζει το θρησκευτικό συναίσθημα ως ένα πολιτισμικό εργαλείο που διακρίνει τον άνθρωπο από τα ζώα και βοηθά στη συνοχή της κοινωνίας μέσω της «αιδούς» και της «δίκης». Η θρησκεία, επομένως, αποτιμάται για την κοινωνική της χρησιμότητα (φερεγγυότητα της πόλης) και όχι για τη δογματική της αλήθεια.
4. Δίωξη και Λογοκρισία: