Κανάτ: ένα επαναστατικό σύστημα υδρομάστευσης και μεταφοράς νερού

 

Το αρχαίο περσικό

σύστημα ύδρευσης 

είναι γνωστό ως qanat (κανάτ), ένα έξυπνο υπόγειο δίκτυο ελαφρώς κεκλιμένων σηράγγων που έχουν σχεδιαστεί για να μεταφέρουν υπόγεια ύδατα 

από ορεινούς υδροφορείς σε άνυδρες πεδιάδες και οικισμούς χρησιμοποιώντας μόνο τη βαρύτητα. Αναπτύχθηκε πριν από 3.000 χρόνια και εμπόδισε την απώλεια νερού από την εξάτμιση σε θερμά ερημικά κλίματα.

 Το σύστημα ήταν τόσο αποτελεσματικό που υιοθετήθηκε γρήγορα σε όλη την Ασία και τη Βόρεια Αφρική Αντίθετα με τα σύγχρονα έργα που φθείρονται γρήγορα, χιλιάδες αρχαία κανάτ λειτουργούν αδιάκοπα μέχρι και σήμερα, ποτίζοντας εκτάσεις και υδροδοτώντας πόλεις στην Ασία και τη Μέση Ανατολή

   Στην Αβέστα, το ιερό βιβλίο του Ζωροαστρισμού, το νερό θεωρείται ιερό στοιχείο και σύμβολο αγνότητας. Απαγορεύεται αυστηρά η μόλυνσή του, ενώ υμνείται ιδιαίτερα στη θεότητα Αρντβούρα Αναχίτα, η οποία προστατεύει τα ουράνια και επίγεια ύδατα

Το διασημότερο υπόγειο υδραγωγείο της αρχαιότητας στην Ασία είναι τα 

 Κανάτ (Qanat ή Kariz)

Τον Ιούλιο του 2016 τα περσικά Κανάτ αναγνωρίστηκαν ως Μνημείο 

Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς από την UNESCO. 

 ένα επαναστατικό σύστημα υδρομάστευσης και μεταφοράς νερού που εφευρέθηκε στην αρχαία Περσία Αντίθετα με τα σύγχρονα έργα που φθείρονται γρήγορα, χιλιάδες αρχαία κανάτ λειτουργούν αδιάκοπα μέχρι και σήμερα, ποτίζοντας εκτάσεις και υδροδοτώντας πόλεις στην Ασία και τη Μέση Ανατολή

(1) Στην αρχαία Περσία, η ψύξη και ο κλιματισμός επιτυγχάνονταν με έξυπνες φυσικές μεθόδους χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα, όπως τα γιαχτσάλ (παγωμένες υπόγειες αποθήκες), οι ανεμόπυργοι (badgir) που παγίδευαν τον αέρα, και τα υπόγεια υδραυλικά συστήματα κανάτ.

 

Το Αδριάνειο Υδραγωγείο της Αθήνας είναι ένα από τα σημαντικότερα έργα υποδομής της αρχαιότητας, 

είναι το μεγαλύτερο υπόγειο υδραγωγείο της αρχαιότητας στην Ευρώπη που παραμένει λειτουργικό μέχρι σήμερα. 

 «Ἅριστον μὲν ὕδωρ.» – Πίνδαρος (Το νερό είναι το καλύτερο απ' όλα).

(1): 

Γιαχτσάλ (Yakhchal): Τεράστιες κónικές υπόγειες δομές που αποθήκευαν πάγο και τρόφιμα ακόμη και στην καρδιά του καλοκαιριού.

Ανεμόπυργοι (Badgir): Ψηλοί πύργοι πάνω από τα σπίτια που έπιαναν τον αέρα και τον κατεύθυναν δροσερό στο εσωτερικό.

Κανάτ (Qanat): Υπόγεια κανάλια μεταφοράς νερού που έδρασαν ως φυσικά συστήματα εξατμιστικής ψύξης.

Παραγωγή πάγου: Τους χειμερινούς μήνες, οι Πέρσες έ γεμιζαν ρηχές λεκάνες με νερό έξω στην έρημο· τη νύχτα το νερό πάγωνε λόγω χαμηλών θερμοκρασιών και μάζευαν τον πάγο πριν ξημερώσει.