Βασικές Δοξασίες -Principal Doctrines-Το «τετραμερές φάρμακο»

 

Οι Κύριες Δοξασίες -Principal Doctrines

( Κύριαι δόξαι , μερικές φορές Κυρίαι δοκίαι ) είναι σαράντα έγκυρα συμπεράσματα που έχουν θεσπιστεί ως επίσημες διδασκαλίες από τους ιδρυτές του Επικουρισμού : Επίκουρο της Σάμου , Μητρόδωρο της Λαμψάκου , Έρμαρχο της Μυτιλήνης και Πολύαινο της Λαμψάκου . Οι πρώτες τέσσερις διδασκαλίες αποτελούν το Τετραφάρμακο (Τέσσερις Θεραπείες), το οποίο μερικές φορές έχει συγκριθεί με τις Τέσσερις Ευγενείς Αλήθειες του Βουδισμού .

Ορισμένες από τις «Κύριες Δοξασίες» είναι οργανωμένες σε ομάδες και προορίζονται να μελετηθούν μαζί.

Οι Κύριες Δοξασίες  συζητούν την Επικούρεια φιλοσοφία της επιστήμης,  εξηγούν τα φυσικά όρια των επιθυμιών και του χρόνου, και πώς η σάρκα δεν μπορεί να μάθει αυτά τα όρια, αλλά το μυαλό μπορεί, ασχολούνται με τη σημασία του κανόνα, ή του Επικούρειου προτύπου αλήθειας, εξηγούν τις Επικούρειες διδασκαλίες για τη δικαιοσύνη που βασίζεται στο αμοιβαίο όφελος και τον συμβολαιισμό. Οι Κύριες Δοξασίες  απαιτούν μια στενή κοινωνία φίλων.

Δεδομένου ότι τα περισσότερα από τα 37 βιβλία του Επίκουρου «Περί Φύσεως» έχουν χαθεί για εμάς, οι Κύριες Δοξασίες είναι, μαζί με τις Επιστολές του Επίκουρου προς τον Ηρόδοτο, τον Μενοικέα και τον Πυθοκλή, τα πιο έγκυρα γραπτά του Επικούρειου .

Οι Κύριες Δοξασίες αποτελούν παράδειγμα της πρακτικής των Επικούρειων φιλοσόφων να δημοσιεύουν περιλήψεις και περιγράμματα των διδασκαλιών τους για εύκολη απομνημόνευση. Ωστόσο, είναι τόσο συνοπτικές και σύντομες που είναι δύσκολο να τις κατανοήσει κανείς σε βάθος χωρίς το πλαίσιο πρόσθετων σχολίων και γραπτών από αρχαίες πηγές ή από σύγχρονους Επικούρειους σοβαρούς μελετητές.

Το «τετραμερές φάρμακο» (Τετραφάρμακος) είναι μια σύνοψη των τεσσάρων πρώτων δογμάτων. Αυτές είναι σύντομες συστάσεις για την αποφυγή του άγχους ή του υπαρξιακού τρόμου .

Το « τετραφάρμακο » ήταν αρχικά μια ένωση τεσσάρων φαρμάκων (κερί, λίπος, πίσσα και ρητίνη ). Η λέξη έχει χρησιμοποιηθεί μεταφορικά από τους Επικούρειους της Ρωμαϊκής εποχής για να αναφερθεί στα τέσσερα φάρμακα για την θεραπεία της ψυχής. 
Όπως εκφράζεται από τον Φιλόδημο και διατηρείται σε έναν Πάπυρο του Ηρακλείου (1005, 5.9–14), ο τετραφάρμακος αναφέρει:

Μη φοβάσαι τον Θεό, Μην ανησυχείς για τον θάνατο. Ό,τι είναι καλό είναι εύκολο να το αποκτήσεις, Αυτό που είναι τρομερό είναι εύκολο να το υπομείνεις

Ἄφοβον ὁ θεός, ἀνύποπτον ὁ θάνατος καὶ τἀγαθὸν μὲν εὔκτητον, τὸ δὲ δεινὸν εὐεκκαρτέρητον

Αυτή είναι μια σύνοψη των τεσσάρων πρώτων δογμάτων (Βασικές Δοξασίες).

1. Άφοβον ο θεός: Δεν υπάρχει λόγος φόβου για τους θεούς, καθώς είναι μακάρια όντα και δεν παρεμβαίνουν στις ανθρώπινες υποθέσεις.
2. Ανύποπτον ο θάνατος: Ο θάνατος δεν πρέπει να μας απασχολεί, γιατί όταν υπάρχουμε εμείς, ο θάνατος απουσιάζει, και όταν έρχεται ο θάνατος, δεν υπάρχουμε εμείς.
3. Τἀγαθόν μεν εύκτητον: Το καλό (η ηδονή, με την έννοια της απουσίας πόνου) είναι εύκολο να αποκτηθεί με απλά μέσα.
4. Το δε δεινόν ευεκαρτέρητον: Ο πόνος και το δεινό είναι υποφερτά, καθώς είτε είναι σύντομα σε διάρκεια είτε, αν είναι χρόνια, η έντασή τους είναι αντιμετωπίσιμη. 

Περισσότερες λεπτομέρειες για τη διδασκαλία μπορείτε να βρείτε στις Κύριες Δόξες του Επίκουρου.

 

«

Τὸ δ' εὖ νικάτω» 

 

Φωτογραφία: Ο τάφος του Sven Erik Wunner (* 19 Ιανουαρίου 1932 στο Kropp , περιοχή Schleswig , - 13 Ιανουαρίου 2013  ) ο οποίος ήταν Γερμανός νομικός μελετητής .